Reflectie op onze ambities
Ambitie:
Alle inwoners hebben gelijkwaardige participatiekansen en optimale ontwikkelingsmogelijkheden
Met enkel het onderwijsprogramma kunnen we deze ambitie niet realiseren. Daarvoor is een samenhangende en structurele aanpak nodig met andere beleidsterreinen binnen de gemeente.
Vanuit het programma Onderwijs kan wel een belangrijke basis worden gelegd om bij te dragen aan gelijke kansen voor kinderen en jongeren in de toekomst. Het realiseren van een sterke pedagogische basis, zowel binnen als buiten het onderwijs, is een voorwaarde dat kinderen en jongeren zich goed kunnen ontwikkelen. Dit kunnen we als gemeente niet alleen. De vraagstukken zijn complex en kunnen alleen samen met partners worden aangepakt. Hiervoor is het belangrijk om blijvend te investeren in een netwerksamenwerking met scholen, samenwerkingsverbanden, omliggende gemeenten en organisaties die passend aanbod en ondersteuning bieden. Dat doen we nu al bij onder andere de brede scholenaanpak, het voorkomen van voortijdig schoolverlaten, de stappen naar inclusiever onderwijs, de aansluiting onderwijs-welzijn-jeugdhulp en de regionale samenwerking rond nieuwkomers.
Om onze ambitie verder waar te maken, blijft inzet op een goede samenwerking essentieel. Daarbij is het belangrijk dat onze rol als gemeente duidelijk is voor onze partners en dat we samen blijven zoeken naar nieuwe oplossingen, ook buiten bestaande regels en systemen. Tot slot is een nieuw, stevig en toekomstbestendig beleidskader voor onderwijsachterstanden en gelijke kansen een goede stap richting realisatie van de ambitie.
Ambitie:
We hebben voor kinderen en jongeren duurzame, moderne en toegankelijke onderwijsgebouwen
In Nijmegen hebben we de uitvoering van de zorgplicht voor de onderwijshuisvesting in het PO, (V)SO en VO voor een groot deel doorgelegd naar de schoolbesturen door middel van doordecentralisatie (DDC). De schoolbesturen ontvangen daarvoor een DDC-vergoeding die samenhangt met het aantal leerlingen per school.
Bij de start van de DDC, eind 2007, is afgesproken dat in een tijdsbestek van 40 jaar alle schoolgebouwen vernieuwd worden door nieuwbouw of renovatie. Deze ambitie staat behoorlijk zwaar onder druk wegens sterk gestegen bouwkosten plus extra (duurzaamheids-)eisen aan onderwijsgebouwen en fors achterblijvende bekostiging vanuit het Rijk. Desondanks heeft de DDC sinds 2008 ertoe geleid dat in Nijmegen naar verhouding aanzienlijk meer nieuwbouw/renovatie heeft plaatsgevonden dan het landelijk gemiddelde. Landelijk ligt het vervangingstempo op 1,33% (jaarlijkse vervanging 125 van totaal 9.300 gebouwen). Voor Nijmegen ligt het huidige vervangingstempo op 3,53% (jaarlijkse vervanging 2,4 van de 68 DDC schoolgebouwen). De doordecentralisatie én diverse landelijke stimuleringsregelingen heeft de schoolbesturen in staat gesteld om in relatief hoog tempo hun schoolgebouwen onder handen te nemen.
Daarnaast is in Nijmegen gebruik gemaakt van diverse stimuleringsregelingen. Concreet is per eind 2025 inmiddels 70,5% van het totaal aan bruto vloeroppervlak (bvo) bij de start DDC vernieuwd door renovatie of nieuwbouw. Er zijn wel flinke verschillen tussen de sectoren. Het PO zit op koers qua vernieuwing en/ of renovatie, terwijl het VO ruim voor op de planning loopt, aangezien daar de meeste gebouwen zijn vernieuwd of gerenoveerd.
Het is wel de inschatting dat het tempo qua vernieuwing en renovatie zal afvlakken vanwege sterk gestegen bouwkosten, extra (duurzaamheids-)eisen aan onderwijsgebouwen en fors achterblijvende bekostiging vanuit het Rijk.
In dat kader is het amendement ‘Investeren in een duurzame en gezonde toekomst’ een mooie stimulans om in een periode van 3 jaar ten minste vier basisscholen te verduurzamen in combinatie met een gezond binnenklimaat.